مسئلهی انتخاب نخستوزیر برای عراق و منتظر نشستن برای چراغ سبز آمریکا
غیث العبیدی – تحلیلگر ارشد عراق و نمایندهی مرکز مطالعات راهبردی تبیین
«خطوط قرمز و سوزاندن نامهای بزرگ سیاسی، راهی است که به شکستهای جمعی منتهی میشود»
مقدمه.
موضع نویسنده این سطور در نظام سیاسی عراق، انتقاد از سیاستها، سیاستمداران و احزاب است. من از لحاظ ماهوی حزبی نیستم، چه تحزب ناپسند باشد چه مباح، و نه منتفع هستم و نه ادعای بیطرفی دارم، اما از سستی و بیعملی بیزارم و خطر تفرقه را حس میکنم که باعث از هم پاشیدن ائتلافهای سیاسی خواهد شد و در نهایت به نابودی نیروهای متحدی منجر میشود که ستون فقرات نظام سیاسی عراق را تشکیل میدهند، یکی پس از دیگری. درک میکنم که سوزاندن نامهای بزرگ سیاسی شیعه، پیشداوری در مورد آنها و تاکید بر اینکه آنها شخصیتهای سلطهطلب یکجانبه هستند، اغلب به منزلهی امضای هلاکت است که نظام سیاسی عراق را به سرنوشت بدی میکشاند و توجیهی برای شکستن درهای دژ سیاسی است که از آنها در برابر چنگالهای سیاسی وحشی در داخل و خارج عراق محافظت میکرد.
عاقبت کوتاه آمدن از اصول.
برای تقریب ذهن و توضیح معنا، ضربالمثلها برای مثال زدن هستند نه برای قیاس. اغلب ما، اگر نگوییم همه، داستان سه گاو نر «سفید، قرمز و سیاه» را با دلالتهای عمیقش شنیدهایم، زمانی که اهداف آن را درک کنید. شیر با حیلهی «تفرقه بینداز و حکومت کن» توانست ابتدا گاو سفید را از بین ببرد، سپس به سراغ قرمز رفت و قبل از اینکه به آخرین گاو حمله کند، گاو سیاه اعتراف کرد و گفت: خیانت ما را ضعیف کرد و چشمپوشی از شریک و کوتاه آمدن از اصل قدرتی که ما را متحد میکرد، ما را به این وضعیت رساند.
از زمانی که چارچوب هماهنگی، به عنوان چتری که نیروهای سیاسی شیعه پیروز در انتخابات اخیر را گرد هم میآورد، تصمیم به نامزدی آقای نوری المالکی برای تصدی سمت نخستوزیری گرفت، احساس عمیقی از ترس، تنش و ناراحتی در بین نیروهای سیاسی سنی، رژیمهای خلیجی متحد با آمریکا و رژیم صهیونیستی بیدار شد، با این استدلال که آقای نوری المالکی نامزدی بحثبرانگیز است و مورد قبول برخی از نیروهای داخلی، منطقهای و بینالمللی نیست، علاوه بر هشدارهای صادر شده از وزارت خارجه آمریکا که شامل مجموعهای از معیارها در مورد ماهیت همکاری مشترک با دولت بغداد بود، در صورتی که چارچوب هماهنگی بر نامزدی آقای نوری المالکی برای تصدی سمت نخستوزیری پافشاری کند، دچار حمله عصبی شدیدی شدند و از همان ساعت تا این لحظه خشم خود را علیه او آغاز کردند.
تمام آنچه در بالا ذکر شد، بر تمایز، کمال و شایستگی سیاسی آقای المالکی دلالت دارد. هنگامی که افراد دارای نقص و اخلاق پایین از او انتقاد میکنند، این شهادت کمال در حق اوست و هیچ نقصانی برای او پیدا نکردند، بنابراین هر چه خواستند گفتند و همانطور که یکی از شاهکارهای متنبی میگوید: «اگر مذمت از سوی ناقصی به تو رسید، این شهادت بر کامل بودن من است.»
اما هنگامی که برخی از شرکای آقای المالکی مانند عصائب اهل الحق و جریان حکمت، مخالفت سنی (عراقی/خلیجی/ترکی) را که از قبل شناخته شده بود، کپیبرداری میکنند و به سمت حمایت از وتوی آمریکا علیه نامزد چارچوب هماهنگی و شرط جایگزینی او با یک نامزد توافقی میروند، این به منزله…
مخالفت با مواضع به شدت خصمانه آنها در برابر دولت آمریکا و قربانی کردن اندوخته مبارزاتی عظیم آنها است که همواره آنها را از سایر جنبشهای سیاسی در عراق متمایز کرده است.
آغاز انشقاق چارچوب هماهنگی و تشکیل یک بلوک سیاسی جدید «چارچوب سیاسی در داخل چارچوب هماهنگی».
چشم پوشی از مقاومت و اکتفا به کار سیاسی.
ایجاد پایههایی برای قواعد درگیری جدید در داخل بیت شیعه در سازوکارهای انتخاب نامزد تصدی سمت نخست وزیری.
آغاز و سپس پایان
فرآیند نامگذاری نامزد تصدی سمت نخستوزیری «تکلیف/ انصراف/ ادامه/ یا جایگزینی» و غیره… یک موضوع حاکمیتی عراقی خالص است، اما مداخلات خارجی در آن سازوکار و تبعیت از سخن ترامپ که «نباید اجازه داد این اتفاق بیفتد» با اشاره به نامزدی آقای نوری المالکی برای تصدی سمت نخستوزیری و حمایت و تعامل با آن در داخل شیعه، منجر به پیامدهای حاد و خطرناکی میشود که ثبات سیاسی در عراق را تحت تاثیر قرار میدهد و از بروز پیامدهای تقسیم سیاسی و چشم پوشی از حقوق و سرنوشت مشترک، به بهانههای واقعبینانه دروغین، برای توجیه مداخلات خارجی و ایجاد سابقهای که اجازه وقوع تخطی از حاکمیت عراق و نقض حقوق سیاسی حتی از سوی کشورهایی که وزن سیاسی ندارند را میدهد، هشدار میدهد.
در پایان…
وحدت، قدرت واقعی برای همه است و کسی که از بخشی از خود چشم پوشی کند، از تمامیت خود چشم پوشی خواهد کرد و کسی که به هلاکت دیگری راضی شود، نوبت به خودش خواهد رسید و همانطور خورده خواهد شد که گاو سفید خورده شد.
و هرچه خدا خواهد.
مرکز دراسات الشهید الخامس
