الزيدی به واشنگتن میرود تا با ترامپ معامله کند؛ سلاح گروههای مسلح در برابر مشارکت گستردهتر
سفر علی الزیدی، نخستوزیر عراق، به کاخ سفید، یکی از حساسترین رویدادهای روابط عراق و آمریکا در سالهای اخیر محسوب میشود. این سفر در شرایطی انجام شد که فشارها بر بغداد برای حل و فصل پرونده گروههای مسلح افزایش یافته است و عراق نیز به دنبال تبدیل روابط خود با واشنگتن به مشارکتی گسترده در زمینه اقتصاد و سرمایهگذاری است.
بر اساس گزارش «میدل ایست آی»، دونالد ترامپ به عراق از منظر اقتصاد و قراردادها مینگرد و الزیدی قصد دارد از این رویکرد برای جلب حمایت دولت آمریکا و کسب زمان بیشتر برای اجرای برنامه داخلی خود (به ویژه انحصار سلاح و بازآرایی توازن روابط منطقهای) استفاده کند.
شرط بندی اقتصادی
الزیدی که خود از دنیای تجارت برخاسته و سرمایهگذاریهای گستردهای در بخشهای مختلف دارد، با بستهای از توافقهای اقتصادی به واشنگتن میرود. انتظار میرود در این سفر، توافق اولیه با شرکت شورون برای توسعه یکی از میادین نفتی بصره گسترش یابد و سرمایهگذاری شرکت دیگری در میدان گازی عکاز در انبار افزایش یابد. همچنین توافقی برای بازسازی خط لوله کرکوک-بانیاس (متصل کننده عراق به سواحل سوریه) امضا خواهد شد که واشنگتن آن را بخشی از راهبرد کاهش تأثیر تنشهای تنگه هرمز بر تأمین انرژی میداند.
پیام آمریکا
ازسرگیری انتقال درآمدهای نفتی عراق (که در آوریل متوقف شده بود) چند روز پیش از سفر الزیدی، یک پیام سیاسی تلقی میشود. واشنگتن با وجود کاهش حضور نظامی، همچنان نفوذ مالی قابل توجهی بر بغداد دارد.
سلاح در صدر اولویتها
با این حال، اقتصاد تنها موضوع مذاکرات نخواهد بود. دولت ترامپ به دنبال تعهدات روشن عراق برای پایان دادن به نفوذ گروههای مسلح نزدیک به ایران و توقف حملات به منافع آمریکا و کشورهای حاشیه خلیج فارس است. الزیدی به این گروهها تا ۳۰ سپتامبر (همزمان با پایان مأموریت ائتلاف بینالمللی) مهلت داده است تا سلاح خود را تحویل دهند. اگرچه برخی گروهها اعلام آمادگی کردهاند، اما گروههای کلیدی مانند کتائب حزب الله و جنبش النجباء همچنان مخالف خلع سلاح هستند.
توازنی پیچیده
الزیدی با حمایت چارچوب هماهنگی (شامل بیشتر نیروهای شیعه نزدیک به ایران) به قدرت رسیده، اما از حمایت بیسابقه آمریکا نیز برخوردار است. تحلیلگران معتقدند او تلاش میکند با الهام از رهبران منطقهای که اعتماد ترامپ را از طریق اقتصاد جلب کردهاند، رابطه شخصی با رئیسجمهور آمریکا برقرار کند.
کارت فشار مبارزه با فساد
کارزار اخیر مبارزه با فساد (که شامل مقامات نزدیک به دولت پیشین و حشد الشعبی شد) به عنوان برگ برنده دیگری در مذاکرات با ترامپ عمل میکند و نشاندهنده تعهد دولت به اصلاحات و بازسازی نهادهاست.
آیا معامله موفق خواهد شد؟
الزیدی تلاش میکند دولت ترامپ را با معادله «گسترش مشارکت اقتصادی در برابر فرصت برای حل پروندههای امنیتی پیچیده» قانع کند. با این حال، این مسیر با واقعیت سیاسی و امنیتی پیچیدهای روبروست. گروههای مسلح پس از جنگ اخیر، ارتباط نزدیکتری با تهران پیدا کردهاند و سپاه پاسداران حمایت خود را از آنها افزایش داده است. موفقیت این سفر نه با تعداد توافقهای امضا شده، بلکه با توانایی الزیدی در تبدیل وعدههای انحصار سلاح و اصلاحات اقتصادی به واقعیت، بدون قربانی کردن توازن روابط با ایران یا مواجهه آشکار با گروههای مسلح، سنجیده خواهد شد.
